Gravelbikers willen ontdekken en vrij kunnen fietsen, maar dat betekent niet dat ze overal willen rijden. Uit het Grote Gravelonderzoek 2026 van de NTFU blijkt dat maar liefst 92% het geen probleem vindt als bepaalde paden niet toegankelijk zijn, zolang er voldoende aantrekkelijke en kwalitatief goede alternatieven zijn. Dat biedt kansen voor terreinbeheerders, overheden en regio’s om recreatie slim te sturen door gravelbikers te verleiden met aantrekkelijke routes en paden.
Voor het Grote Gravelonderzoek vroegen we ruim 2.100 gravelbikers naar hun routekeuze, favoriete ondergrond, navigatiegedrag, omgang met natuur en toegangsregels, reisgedrag en deelname aan evenementen. Het resultaat is een rapportage vol inzichten en praktische handvatten voor iedereen die werkt aan recreatie, natuur en routeontwikkeling.

Het onderzoek laat zien dat gravelbikers vooral digitaal navigeren. 84% navigeert met een toestel of app en bijna driekwart vindt digitale navigatie voldoende, zonder dat bewegwijzering nodig is. Daarmee worden de digitale vindbaarheid van gewenste routes én correcte informatie over toegankelijkheid steeds belangrijker. Als toegangsregels goed in OpenStreetMap staan, kunnen routeplatforms gravelbikers al tijdens het plannen naar de juiste paden leiden.


Gravelbikers blijven niet in hun eigen achtertuin. 79% gaat buiten de eigen omgeving fietsen om nieuwe gebieden te ontdekken. Ruim een derde doet dat minimaal maandelijks, voor 45% vormen landsgrenzen geen obstakel en de helft heeft weleens een meerdaagse gravelrit gemaakt. Dat zie je ook terug in de populaire gravelregio’s. De Veluwe, Zuid-Limburg, de Achterhoek, Utrechtse Heuvelrug en Noord-Limburg worden veel genoemd als gebieden waar gravelbikers graag rijden. Op provincieniveau springt Gelderland eruit: bijna driekwart van de ondervraagden geeft aan daar te gravelen.
Dat biedt kansen voor regio’s om te investeren in gravel als onderdeel van hun recreatieve aanbod. Aantrekkelijke routes kunnen bezoekers trekken, recreatie spreiden en landschap verbinden met horeca, verblijf en andere lokale voorzieningen. Zo kan een goed gravelaanbod bijdragen aan de profilering van een regio als bestemming en aan lokale bestedingen.


Het gebruik van natuurgebieden voor sportief fietsen staat steeds meer onder druk. Routes die gesloten worden, juridische procedures en toenemende recreatiedruk maken duidelijk dat mountainbiken en gravelbiken niet vanzelfsprekend toekomstbestendig zijn. Daarom presenteert de NTFU de Mountainbike- en Gravelbikevisie 2035: een richtinggevend plan voor een sport die duurzaam kan groeien én de natuur respecteert.
De Achterhoek kan de komende jaren verder werken aan een sterk en samenhangend netwerk van recreatieve routes. Provinciale Staten van Gelderland hebben subsidie toegekend voor het Gezamenlijk Routeprogramma Achterhoek 2026–2028. Daarmee ontstaat ruimte om wandel-, fiets-, mountainbike-, ruiter- en vaarroutes verder te ontwikkelen en beter op elkaar af te stemmen.
Begin februari vond in Valkenburg een offroad expertmeeting plaats met vertegenwoordigers van terreinbeheerders, gemeenten, natuurorganisaties en de wielerwereld. De bijeenkomst bracht meer dan dertig partijen samen rond één centrale vraag: hoe zorgen we er gezamenlijk voor dat offroad fietsen ook op de lange termijn mogelijk blijft, met respect voor natuur en medegebruikers?
De druk op het Nederlandse buitengebied neemt toe. Tegelijkertijd groeit het aantal mensen dat buiten wil sporten en recreëren. Dat vraagt om een zorgvuldige inrichting van ruimte, waarin gebruik, natuur en beleving met elkaar in balans worden gebracht.De nieuwe gravelbikeroute op de Sallandse Heuvelrug en in het Twents Reggedal laat zien hoe die balans er in de praktijk uit kan zien. Op zondag 22 maart werd de route voor het eerst gereden. Een concreet resultaat van samenwerking tussen overhede...
Gravelbiken heeft zich in korte tijd ontwikkeld tot een vaste discipline binnen de Nederlandse wielersport. De groei biedt kansen voor recreatie, routeontwikkeling en gebiedsbeleving, maar brengt ook nieuwe vraagstukken met zich mee. Waar willen gravelbikers fietsen? Welke ondergronden en routes spreken hen aan? Hoe plannen zij hun ritten en welke rol spelen navigatie, voorzieningen en evenementen?
NTFU en komoot verlengen hun samenwerking om route-informatie in digitale kaarten verder te verbeteren. Het afgelopen jaar zijn de toegangsregels van ruim 6.500 paden in natuurgebieden onderzocht en verwerkt in OpenStreetMap. Daarmee wordt het voor fietsers, wandelaars, terreinbeheerders en route-apps duidelijker waar recreatie wel en niet is toegestaan.
De NTFU is aangesloten bij het European Network of Outdoor Sports (ENOS). Dit Europese netwerk verbindt organisaties, onderzoekers en beleidsmakers die zich inzetten voor buitensport in Europa. Samen werken zij aan buitensport die toegankelijk, inclusief en duurzaam is, met oog voor mens, natuur en samenleving.
Hoe kan de inrichting van onze leefomgeving bijdragen aan gezondheid, geluk en het verkleinen van gezondheidsachterstanden? Die vraag stond centraal in de 13e editie van de Eo Wijersprijsvraag. Ontwerpteams uit verschillende regio’s werkten daarvoor aan plannen voor een gezonde en aantrekkelijke leefomgeving.
De NTFU werkt samen met Track Landscapes, Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten, KWbN en komoot aan een landelijke verbetering van fietstoegankelijkheidsinformatie in OpenStreetMap (OSM). Inmiddels is de eerste fase in uitvoering en worden de resultaten zichtbaar in de praktijk. Toegangsregels worden niet alleen geïnventariseerd, maar ook vertaald naar toepasbare kaartdata in OSM. Daarmee ontstaat een krachtig instrument om recreatief gebruik te sturen via duidelijke en gedeelde informatie.
De wielersport in Nederland blijft groeien. Uit de nieuwste Wielersportmonitor, uitgevoerd door Ipsos in opdracht van de NTFU, blijkt dat inmiddels meer dan 1,5 miljoen Nederlanders regelmatig wielrennen, mountainbiken of gravelbiken. Daarmee behoort de wielersport tot de grootste sport- en beweegvormen van het land.
De inzending Nieuwe wegen voor een gezonde Foodvalley is uitgeroepen tot winnaar van de Eo Wijersprijsvraag voor regio Foodvalley. Rademacher / De Vries Architecten ontwikkelde het voorstel samen met de NTFU. Vanuit onze kennis over fietsen, recreatie en fietsnetwerken leverden we inhoudelijke input voor de visie.
Het voorstel laat zien wat er kan gebeuren als je fietsen niet als losse functie bekijkt, maar als onderdeel van de inrichting van een gebied. Een fijnmazig en aantrekkelijk...
Wie spreekt over ‘de fietser’, heeft het allang niet meer over één herkenbare groep. Wielrenners, gravelaars, mountainbikers en recreatieve fietsers gebruiken het landschap ieder op hun eigen manier. Voor terreinbeheerders brengt die diversiteit nieuwe vraagstukken met zich mee, bijvoorbeeld rond inrichting, beheer, recreatiedruk en de omgang tussen verschillende gebruikersgroepen.
Tijdens de Strade Bianche Achterhoek in Lochem stond gravelbiken niet alleen op het programma op de fiets, maar ook aan tafel. Wielersportbond NTFU presenteerde er de resultaten van Het Grote NTFU Gravelonderzoek, ging met verenigingen in gesprek over de organisatie van graveltochten en ondertekende samen met regionale partners de Gravel Code Achterhoek.
In de nieuwste aflevering van Fietsland gaat Troy namens de NTFU in gesprek met Marijn de Vries en Maarten Tjallingii over twee thema’s die terreinbeheerders, landgoedeigenaren en overheden steeds vaker raken: recreatiedruk én beeldvorming rondom sportief fietsen.
Nieuwe wegen voor een gezonde Foodvalley
Het plan Nieuwe wegen voor een gezonde Foodvalley! is geselecteerd voor de tweede ronde van de 13e editie van de Eo Wijersprijsvraag.
De prijsvraag, met als thema Verkwikkende Vergezichten, regionaal ontwerpen aan gezondheid en geluk, vraagt om ruimtelijke strategieën die bijdragen aan volksgezondheid, het verkleinen van gezondheidsverschillen en het versterken van de kwaliteit van de leefomgeving.
Op veel plekken in Nederland delen mountainbikers en wandelaars dezelfde paden. Dat vraagt om duidelijke afspraken, wederzijds begrip en gedrag dat past bij de omgeving. De NTFU werkt daarom, samen met terreinbeheerders en trailcrews, aan praktische oplossingen die bijdragen aan veilig en prettig gebruik van gedeelde routes.
Een voorbeeld daarvan is een kleinschalig gedragsexperiment in Groesbeek, uitgevoerd in samenwerking met de trailcrew van MTB Rijk van Nijmegen en in afstemming m...