Nieuwe wegen voor een gezonde Foodvalley bereikt landelijke finale

vrijdag 2 oktober 2026

Hoe kan de inrichting van onze leefomgeving bijdragen aan gezondheid, geluk en het verkleinen van gezondheidsachterstanden? Die vraag stond centraal in de 13e editie van de Eo Wijersprijsvraag. Ontwerpteams uit verschillende regio’s werkten daarvoor aan plannen voor een gezonde en aantrekkelijke leefomgeving.

De gezamenlijke visie Nieuwe wegen voor een gezonde Foodvalley werd eerder uitgeroepen tot winnaar van de regio Foodvalley en stond op 30 september in de landelijke finale. De visie is ontwikkeld door Rademacher / De Vries Architecten samen met de NTFU. Vanuit onze kennis over fietsen, recreatie en fietsnetwerken leverden we inhoudelijke input. Als regiowinnaar behoorde het plan tot de laatste drie inzendingen. De landelijke prijs ging naar Welzijnsoord Veenkoloniën. We feliciteren het winnende team van harte.

Tijdens de slotbijeenkomst op Papendal maakte juryvoorzitter Hugo de Jonge de landelijke winnaar bekend. Over het plan voor Foodvalley was hij enthousiast. Bij het zien van de beelden krijg je volgens hem direct zin om naar buiten te gaan en op de fiets te springen. Hardlopen of wandelen kon natuurlijk ook, voegde hij eraan toe, maar fietsen is toch het leukst.

Die reactie sluit aan bij de gedachte achter Nieuwe wegen voor een gezonde Foodvalley. De inrichting van onze leefomgeving bepaalt mede of mensen naar buiten gaan, bewegen en sporten. Goede fietsverbindingen, aantrekkelijke routes en groen dichtbij maken dat makkelijker. 


Sport en bewegen begint buiten 

NOC*NSF was partner van deze editie van de Eo Wijersprijsvraag. Niet voor niets. Nederland staat voor een grote beweegopgave. De ambitie is dat in 2032 twaalf miljoen inwoners minimaal drie keer per week sporten en bewegen. Tegelijkertijd vindt sport allang niet meer alleen plaats op sportvelden en in sporthallen. Ook straten, parken, fietsroutes en het buitengebied zijn onderdeel van onze sport- en beweegruimte.

Daar ligt ook een ruimtelijke uitdaging. Een gezonde leefomgeving moet uitnodigend, veilig en aantrekkelijk zijn om in te bewegen. Tegelijk spelen in dezelfde ruimte ook opgaven rond klimaatadaptatie, biodiversiteit, gezondheid, mobiliteit en sociale ontmoeting. Volgens NOC*NSF vraagt dat om een bredere blik op ontwerp en inrichting, waarbij die verschillende opgaven vanaf het begin met elkaar worden verbonden.

De prijsvraag kijkt niet naar één afzonderlijk beleidsvraagstuk, maar onderzoekt via ontwerp hoe verschillende maatschappelijke opgaven elkaar kunnen versterken. Nieuwe wegen voor een gezonde Foodvalley laat zien welke rol fietsen daarin kan spelen. Niet alleen als manier om je te verplaatsen, maar ook als sport, recreatie en uitnodiging om buiten te bewegen. 

Voor fietsers is die koppeling herkenbaar. Buiten zijn, bewegen en een aantrekkelijke omgeving horen bij elkaar. Ook in onze mountainbike- en gravelbikevisie leggen we die verbinding tussen sport, natuurbeleving en fysieke en mentale gezondheid.
 


Samen verder met de visie

De visie biedt veel aanknopingspunten om verder mee aan de slag te gaan. De verbinding tussen gezondheid, sport, mobiliteit, recreatie, natuur en ruimtelijke ontwikkeling maakt het plan interessant. Niet alleen voor Foodvalley: de aanpak en denkrichting zijn ook toepasbaar in andere delen van Nederland.

We hopen daarom dat partijen de visie omarmen en samen verder brengen, over de grenzen van beleidsdomeinen heen. Want wie ruimte maakt voor fietsen, maakt ook ruimte voor bewegen en een gezonde leefomgeving.

Bekijk de inzending Nieuwe wegen voor een gezonde Foodvalley. Wil je ermee aan de slag of verkennen wat de aanpak voor jouw regio kan betekenen? Neem dan contact op met Rademacher / De Vries Architecten of de NTFU. We denken graag mee.

Misschien ook interessant...

Gravelbiken, Lokale belangenbehartiging, Mountainbiken

Expertmeeting in Limburg: samenwerking rond offroad fietsen centraal

Begin februari vond in Valkenburg een offroad expertmeeting plaats met vertegenwoordigers van terreinbeheerders, gemeenten, natuurorganisaties en de wielerwereld. De bijeenkomst bracht meer dan dertig partijen samen rond één centrale vraag: hoe zorgen we er gezamenlijk voor dat offroad fietsen ook op de lange termijn mogelijk blijft, met respect voor natuur en medegebruikers?

Goede voorbeelden

Gedeelde paden in de praktijk: succesverhaal uit het Goois Natuurreservaat

Het Goois Natuurreservaat (GNR) laat zien dat één gedeeld recreatief netwerk uitstekend kan functioneren, zelfs in een drukbezocht natuurgebied. Met bijna 3.000 hectare bos, hei en open landschap kiest het GNR bewust voor één systeem van paden voor alle recreanten: wandelaars, hardlopers, fietsers, gravelbikers en mountainbikers.

Goede voorbeelden

Sallandse Heuvelrug zet stap naar toekomstbestendige buitensport

Tijdens de Dutch Masters of MTB in Haarle op 16 november is het convenant ‘Meer ruimte voor buitensport in het gebied Sallandse Heuvelrug & Twents Reggedal’ officieel ondertekend. Het convenant is bekrachtigd door het Breed Bestuurlijk Overleg, achttien samenwerkende partners in de regio én door NOC*NSF dat namens de NTFU ook de landelijke buitensportbelangen vertegenwoordigt.

Gravelbiken, Onderzoek

Gravelonderzoek: aantrekkelijke routes bieden kansen

Gravelbikers willen ontdekken en vrij kunnen fietsen, maar dat betekent niet dat ze overal willen rijden. Uit het Grote Gravelonderzoek 2026 van de NTFU blijkt dat maar liefst 92% het geen probleem vindt als bepaalde paden niet toegankelijk zijn, zolang er voldoende aantrekkelijke en kwalitatief goede alternatieven zijn. Dat biedt kansen voor terreinbeheerders, overheden en regio’s om recreatie slim te sturen door gravelbikers te verleiden met aantrekkelijke routes en paden.
 

Gravelbiken, Mountainbiken

In gesprek over gravelbiken in Midden-Delfland

Wie spreekt over ‘de fietser’, heeft het allang niet meer over één herkenbare groep. Wielrenners, gravelaars, mountainbikers en recreatieve fietsers gebruiken het landschap ieder op hun eigen manier. Voor terreinbeheerders brengt die diversiteit nieuwe vraagstukken met zich mee, bijvoorbeeld rond inrichting, beheer, recreatiedruk en de omgang tussen verschillende gebruikersgroepen.

Mountainbiken, Wielrennen

Petitie: Structurele aanpak nodig voor fietspaden in Flevoland

In verschillende natuurgebieden in Flevoland zijn fietspaden en fietsbruggen afgesloten door achterstallig onderhoud. Zo is het rondje Schokland niet meer volledig te fietsen en zijn ook in het Hulkesteinse Bos en het Horsterwold verbindingen weggevallen.

Gravelbiken, Mountainbiken

Achterhoek bouwt verder aan routenetwerk met focus op kwaliteit en beleving

De Achterhoek kan de komende jaren verder werken aan een sterk en samenhangend netwerk van recreatieve routes. Provinciale Staten van Gelderland hebben subsidie toegekend voor het Gezamenlijk Routeprogramma Achterhoek 2026–2028. Daarmee ontstaat ruimte om wandel-, fiets-, mountainbike-, ruiter- en vaarroutes verder te ontwikkelen en beter op elkaar af te stemmen.

Wielrennen

Debat in Flevoland over toekomst van fietspaden en fietsnetwerk

Wie is verantwoordelijk voor fietspaden? Wie betaalt het onderhoud? En hoe zorgen we dat Flevoland ook in de toekomst een aantrekkelijk en veilig fietsnetwerk houdt? Op maandag 26 oktober organiseren Fietsersbond en wielersportbond NTFU hierover een debat in de Statenzaal van het provinciehuis in Lelystad.

Landelijke lobby, Wielrennen

Gemeenteraadsverkiezingen in zicht: geef de fiets een stevige plek in gemeentelijk beleid

De gemeenteraadsverkiezingen komen eraan. Samenwerkingsverband Tour de Force, waar ook de NTFU deel van uitmaakt, roept kandidaat-raadsleden op om de fiets stevig te verankeren in het gemeentelijk beleid. Dat is van belang voor dagelijkse fietsers én voor de groeiende groep sportieve fietsers in Nederland.

Digitale ontsluiting, Gravelbiken, Mountainbiken

Projectupdate OpenStreetMap: van inventarisatie naar sturing in de praktijk

De NTFU werkt samen met Track Landscapes, Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten, KWbN en komoot aan een landelijke verbetering van fietstoegankelijkheidsinformatie in OpenStreetMap (OSM). Inmiddels is de eerste fase in uitvoering en worden de resultaten zichtbaar in de praktijk. Toegangsregels worden niet alleen geïnventariseerd, maar ook vertaald naar toepasbare kaartdata in OSM. Daarmee ontstaat een krachtig instrument om recreatief gebruik te sturen via duidelijke en gedeelde informatie.

Goede voorbeelden, Gravelbiken, Mountainbiken

Experiment met routepaal: gedrag op gedeelde paden verbeteren

Op veel plekken in Nederland delen mountainbikers en wandelaars dezelfde paden. Dat vraagt om duidelijke afspraken, wederzijds begrip en gedrag dat past bij de omgeving. De NTFU werkt daarom, samen met terreinbeheerders en trailcrews, aan praktische oplossingen die bijdragen aan veilig en prettig gebruik van gedeelde routes.

Een voorbeeld daarvan is een kleinschalig gedragsexperiment in Groesbeek, uitgevoerd in samenwerking met de trailcrew van MTB Rijk van Nijmegen en in afstemming m...

Gravelbiken, Mountainbiken

Podcast Fietsland: Nuance in drukte en beeldvorming

In de nieuwste aflevering van Fietsland gaat Troy namens de NTFU in gesprek met Marijn de Vries en Maarten Tjallingii over twee thema’s die terreinbeheerders, landgoedeigenaren en overheden steeds vaker raken: recreatiedruk én beeldvorming rondom sportief fietsen.

Wielrennen

Volledige fietsverbinding over de Afsluitdijk weer in zicht

Er komt weer perspectief op een aaneengesloten fietsverbinding over de Afsluitdijk. In 2027 worden tijdelijke fietsbruggen geplaatst over de spuisluizen bij Den Oever en Kornwerderzand. Daarmee wordt de fietsbus overbodig en kunnen fietsers de dijk weer volledig op eigen kracht oversteken.

Goede voorbeelden, Gravelbiken

Samenwerken aan gravel in de Achterhoek

Tijdens de Strade Bianche Achterhoek in Lochem stond gravelbiken niet alleen op het programma op de fiets, maar ook aan tafel. Wielersportbond NTFU presenteerde er de resultaten van Het Grote NTFU Gravelonderzoek, ging met verenigingen in gesprek over de organisatie van graveltochten en ondertekende samen met regionale partners de Gravel Code Achterhoek.

Gravelbiken, Mountainbiken

Offroad fietsen als integrale bouwsteen in regionale gebiedsontwikkeling

Nieuwe wegen voor een gezonde Foodvalley Het plan Nieuwe wegen voor een gezonde Foodvalley! is geselecteerd voor de tweede ronde van de 13e editie van de Eo Wijersprijsvraag.

De prijsvraag, met als thema Verkwikkende Vergezichten, regionaal ontwerpen aan gezondheid en geluk, vraagt om ruimtelijke strategieën die bijdragen aan volksgezondheid, het verkleinen van gezondheidsverschillen en het versterken van de kwaliteit van de leefomgeving.

Gravelbiken, Mountainbiken, Wielrennen

NTFU sluit zich aan bij Europees netwerk voor buitensport

De NTFU is aangesloten bij het European Network of Outdoor Sports (ENOS). Dit Europese netwerk verbindt organisaties, onderzoekers en beleidsmakers die zich inzetten voor buitensport in Europa. Samen werken zij aan buitensport die toegankelijk, inclusief en duurzaam is, met oog voor mens, natuur en samenleving.

Gravelbiken, Mountainbiken, Wielrennen

Wielersportmonitor: aantal sportieve fietsers groeit naar ruim 1,5 miljoen

De wielersport in Nederland blijft groeien. Uit de nieuwste Wielersportmonitor, uitgevoerd door Ipsos in opdracht van de NTFU, blijkt dat inmiddels meer dan 1,5 miljoen Nederlanders regelmatig wielrennen, mountainbiken of gravelbiken. Daarmee behoort de wielersport tot de grootste sport- en beweegvormen van het land.

Gravelbiken, Mountainbiken, Wielrennen

Fietsnetwerk als motor voor gezonde Foodvalley wint Eo Wijersprijsvraag

De inzending Nieuwe wegen voor een gezonde Foodvalley is uitgeroepen tot winnaar van de Eo Wijersprijsvraag voor regio Foodvalley. Rademacher / De Vries Architecten ontwikkelde het voorstel samen met de NTFU. Vanuit onze kennis over fietsen, recreatie en fietsnetwerken leverden we inhoudelijke input voor de visie.

Het voorstel laat zien wat er kan gebeuren als je fietsen niet als losse functie bekijkt, maar als onderdeel van de inrichting van een gebied. Een fijnmazig en aantrekkelijk...

Gravelbiken

NTFU onderzoekt wensen en gedrag van gravelbikers

Gravelbiken heeft zich in korte tijd ontwikkeld tot een vaste discipline binnen de Nederlandse wielersport. De groei biedt kansen voor recreatie, routeontwikkeling en gebiedsbeleving, maar brengt ook nieuwe vraagstukken met zich mee. Waar willen gravelbikers fietsen? Welke ondergronden en routes spreken hen aan? Hoe plannen zij hun ritten en welke rol spelen navigatie, voorzieningen en evenementen?  

Digitale ontsluiting, Gravelbiken, Mountainbiken

NTFU en komoot werken verder aan betere routedata

NTFU en komoot verlengen hun samenwerking om route-informatie in digitale kaarten verder te verbeteren. Het afgelopen jaar zijn de toegangsregels van ruim 6.500 paden in natuurgebieden onderzocht en verwerkt in OpenStreetMap. Daarmee wordt het voor fietsers, wandelaars, terreinbeheerders en route-apps duidelijker waar recreatie wel en niet is toegestaan.

Gravelbiken, Mountainbiken

Mountainbike- en Gravelbikevisie 2035: nieuwe paden

Het gebruik van natuurgebieden voor sportief fietsen staat steeds meer onder druk. Routes die gesloten worden, juridische procedures en toenemende recreatiedruk maken duidelijk dat mountainbiken en gravelbiken niet vanzelfsprekend toekomstbestendig zijn. Daarom presenteert de NTFU de Mountainbike- en Gravelbikevisie 2035: een richtinggevend plan voor een sport die duurzaam kan groeien én de natuur respecteert.

Goede voorbeelden, Gravelbiken

Nieuwe gravelroute laat zien hoe ruimte voor buitensport georganiseerd kan worden

De druk op het Nederlandse buitengebied neemt toe. Tegelijkertijd groeit het aantal mensen dat buiten wil sporten en recreëren. Dat vraagt om een zorgvuldige inrichting van ruimte, waarin gebruik, natuur en beleving met elkaar in balans worden gebracht.De nieuwe gravelbikeroute op de Sallandse Heuvelrug en in het Twents Reggedal laat zien hoe die balans er in de praktijk uit kan zien. Op zondag 22 maart werd de route voor het eerst gereden. Een concreet resultaat van samenwerking tussen overhede...

Wielrennen

Toename fietsdoden legt druk op toekomst verkeersveiligheidsbeleid

De recent gepubliceerde cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek laten zien dat het aantal fietsdoden opnieuw is toegenomen. Fietsers vormen daarmee al enkele jaren de grootste groep verkeersslachtoffers. Deze ontwikkeling vraagt om duiding, zeker in relatie tot de groeiende groep sportieve fietsers die zich frequent op de openbare weg begeeft.